Học chích lể (miền Nam quen gọi là học trích lể) là học một phép ngoại trị của Y học cổ truyền. Người làm dùng kim vô khuẩn chích nông vào huyệt hoặc vùng da nằm trên đường kinh, có khi nặn ra chút máu, để hỗ trợ điều hòa khí huyết và khai thông chỗ bế tắc. Người ta hay tính tới chích lể khi khí huyết bị ứ lại, lưu thông không thuận, đau khu trú một chỗ, vùng đó sưng và nóng, hoặc khi gặp một số chứng mà Y học cổ truyền xếp vào thực chứng.
Nhiều người nghĩ đơn giản lắm: "Thì chích ngay chỗ đau, nặn máu ra là xong chứ gì?" Thật ra không phải vậy. Đây là thủ thuật có xâm lấn, tức là kim đi qua da, nên làm sai là có chuyện. Bài này bám theo chương trình Chích Lể do Lương Y Trần Thị Hồng Xuân (Xuân Trần) trực tiếp đứng lớp, và trả lời 3 câu hỏi: học chích lể là gì, học những gì, có tác dụng gì. Nếu bạn chỉ muốn hiểu riêng về kỹ thuật, đọc bài Chích lể là gì?. Còn nếu bạn đang tính chọn lớp, xem bài Học chích lể ở đâu?.
Học chích lể là gì? Hiểu đúng trước khi cầm kim
Học chích lể là học cả lý thuyết lẫn tay nghề cho phép ngoại trị này của Y học cổ truyền (YHCT). Thao tác chích thì nhanh, nhưng muốn làm đúng thì phải hiểu cái lý đằng sau nó.
Phương pháp này dựa trên học thuyết kinh lạc – huyệt vị. Khí huyết chạy theo đường kinh, chỗ nào ứ lại thì người thấy mỏi, đau, nặng nề. Theo lý luận YHCT, chích lể được dùng để:
- Hoạt huyết, cho khí huyết lưu thông lại.
- Thông kinh lạc, khai mở chỗ bế tắc trên đường kinh.
- Giảm đau, nhất là cái đau do ứ trệ.
- Hỗ trợ xử lý tình trạng ứ trệ ngay tại vùng đó.
- Thanh nhiệt, khi biện chứng cho thấy có nhiệt.
Bạn nên nhớ mục tiêu chính là điều hòa khí huyết, khai thông chỗ bế tắc. Chích lể không phải chiêu hứa "hết đau luôn", và nó cũng không thay được thuốc. Trong thực hành, chích lể cũng ít khi đứng một mình mà thường đi chung với giải cơ và giác hơi (phần kỹ thuật bên dưới sẽ nói rõ).
Về tên gọi, chích lể, chích lễ hay trích lể đều nói về cùng một kỹ thuật, chỉ là mỗi vùng gọi một kiểu (xem giải thích tên gọi).
Có một điều bạn cần biết trước khi cầm kim: vì kim đi qua da, người học không thể chỉ coi video rồi làm theo. Bạn cần được dạy bài bản từ nền lý luận, đến chỗ nào nên chích và chỗ nào không, trường hợp nào được làm và trường hợp nào phải tránh. Bạn cũng phải học cách giữ vô khuẩn và cách xử trí khi người được chích có phản ứng bất lợi. Nếu bạn muốn học theo đúng trình tự đó, có thể xem khóa Chích Lể Chuyên Sâu.
Chích lể, chích lễ có tác dụng gì theo Y học cổ truyền?
Hiểu học chích lể là gì rồi, câu tiếp theo ai cũng hỏi là nó có tác dụng gì. Theo YHCT, chích lể thuộc nhóm tả pháp. Nói nôm na, đây là cách "xả bớt" cái đang dư, đang kẹt trong người. Người thầy chỉ cân nhắc dùng khi người bệnh có thực tà, có huyết ứ hoặc khí huyết đang bị bế tắc. Gặp ai đau cũng đem ra chích là sai từ gốc.
Người học nghề hay được dạy câu này:
"Thông tắc bất thống, thống tắc bất thông."
Hiểu kiểu đời thường là khí huyết chạy thông thì cái đau do ứ trệ có cơ hội dịu bớt, còn chỗ nào tắc thì chỗ đó đau. Kinh lạc ở đây là đường vận hành khí huyết theo YHCT, không phải mạch máu hay dây thần kinh. Huyệt là những điểm nằm trên đường kinh đó.
Từ lý luận đó, chích lể được dùng với 4 vai trò hỗ trợ sau:
| Tác dụng | Hiểu theo YHCT | Điều cần nhớ |
|---|---|---|
| Hỗ trợ hoạt huyết | Huyết ứ trệ làm vùng tổn thương đau, nặng tức, khó chịu | Chỉ dùng cho một số trường hợp, không phải ai đau cũng làm |
| Hỗ trợ thông kinh lạc | Kinh lạc bế tắc gây đau, khó vận động | Thường đi kèm phương pháp khác, tùy thể bệnh và mục tiêu |
| Hỗ trợ giảm đau | Các cơn đau liên quan huyết ứ hoặc khí huyết không thông | Nhiều người tìm học vì lý do này, nhưng không phải cơn đau nào cũng dùng được |
| Hỗ trợ giải quyết sưng, ứ tại chỗ | Tổn thương phần mềm, tụ máu, sưng đau | Phải đánh giá đúng tình trạng rồi mới làm |
Bạn để ý, dòng nào trong bảng cũng có chữ "hỗ trợ", và chữ đó được đặt vào có chủ ý. Chích lể giúp khí huyết điều hòa lại, chứ không phải bấm một cái là hết đau. Quan trọng nhất: chích lể không thay thế chẩn đoán và điều trị của bác sĩ. Học chích lể bài bản phải hiểu kỹ phần lý luận này trước, sau đó mới tới chuyện cầm kim.
Nếu bạn đang phân vân chích lể tốt tới đâu và có những giới hạn gì, bài chích lể có tốt không phân tích kỹ hơn.
Chích lể thường được ứng dụng trong những trường hợp nào?
Có tác dụng không có nghĩa là dùng được cho mọi bệnh. Một ca có nên chích hay không còn tùy chẩn đoán, thể bệnh, tình trạng cụ thể của người bệnh và tay nghề của người làm. Cùng là đau, nhưng mỗi người một nguyên nhân, nên cách xử lý cũng khác nhau.
Theo YHCT, các trường hợp hay được nhắc tới chia thành 3 nhóm:
| Nhóm | Thường được nhắc tới | Lưu ý bắt buộc |
|---|---|---|
| Cơ xương khớp | Đau cổ vai gáy, đau lưng có biểu hiện huyết ứ theo YHCT, bong gân, tổn thương phần mềm có tụ máu, đau hoặc sưng ở khớp và phần mềm | Chọn phương pháp theo nguyên nhân và tình trạng thực tế, đừng chỉ nhìn vào cơn đau |
| Một số vấn đề nội khoa thuộc thực chứng | Một số chứng đau đầu, biểu hiện liên quan can hỏa, huyết ứ, biểu hiện nhiệt theo biện chứng | Phải chẩn đoán và đánh giá kỹ toàn trạng trước khi làm |
| Một số vấn đề thần kinh | Một số trường hợp chóng mặt liên quan huyết ứ theo biện chứng | Biểu hiện thần kinh cấp tính phải được đánh giá y khoa để loại trừ nguyên nhân nguy hiểm trước khi làm bất kỳ thủ thuật nào. Triệu chứng nặng thì đưa ngay tới cơ sở y tế |
Theo giáo trình - Chỉ định chung: cảm nắng, trúng gió (xử trí ban đầu bằng huyệt Thập tuyên), nhức đầu, cảm mạo, đau mỏi vai gáy nhẹ do ngồi lâu. - KHÔNG phải chỉ định: sốt xuất huyết nặng, ung thư giai đoạn cuối, suy tim nặng.
Chích lể chỉ là một cách hỗ trợ trong vài tình huống phù hợp, và không thay được việc khám để tìm gốc bệnh. Bạn nắm chắc ranh giới này thì sẽ biết lúc nào nên chích, lúc nào nên khuyên người bệnh đi khám. Muốn xem kỹ hơn từng nhóm vấn đề, bạn đọc bài chích lể chữa bệnh gì.
Lương Y Xuân Trần có video bài giảng thực tế cho học viên trên kênh YouTube:
Kỹ thuật chích lể gồm những gì? Vị trí và nguyên tắc cốt lõi
Nếu chỉ đọc lý thuyết, bạn dễ tưởng chích lể là lấy kim chích một cái cho ra máu. Làm thật thì cần nhiều hơn thế. Người làm phải hiểu lý luận, biết lúc nào nên chích và lúc nào không, chọn đúng chỗ, thao tác đúng tay, giữ vô khuẩn suốt buổi và theo dõi người bệnh sau khi xong. Thiếu một khâu thì chưa thể gọi là biết làm.
Vị trí thường dùng khi chích lể
- Huyệt ở đầu ngón tay, như Thập tuyên, hay dùng để xử trí ban đầu khi bị cảm nắng, trúng gió.
- A thị huyệt hoặc vùng đau, khi đã có chỉ định phù hợp.
- Một số vùng đang sưng, đau, tụ máu, sau khi đã đánh giá kỹ.
- Đại chùy – Kiên tỉnh ở vùng gáy vai, hay phối hợp khi bị cảm mạo hoặc đau mỏi vai gáy (xem Đại chùy – Kiên tỉnh).
- Thái dương – trán: vùng này có nhiều mạch máu nên phải sát khuẩn rộng, chích nông, nhẹ tay và tránh mạch máu lớn.
Huyệt nào cũng có vị trí riêng, xác định theo giải phẫu. Vì vậy bạn không được chích thử chỗ nào cũng được, cũng không để người bệnh tự chỉ chỗ rồi chích theo. Người mới học thì khỏi lo chuyện thuộc lòng tên huyệt ngay từ đầu. Theo video bài giảng của Lương Y Xuân Trần, Lương Y dạy học viên tìm điểm bằng mốc giải phẫu sờ được, luôn lấy đối xứng hai bên, đánh dấu điểm trước rồi mới làm, và cho học viên chụp hình chỗ đã đánh dấu để về nhà ôn lại. Như Lương Y nói: "Mình không nhớ huyệt cũng được, mình nhớ cái vị trí đúng là được." Cách tìm từng huyệt có trong bài huyệt chích lể.
Nguyên tắc cốt lõi khi chích lể
Chích đúng vị trí – đúng kỹ thuật – đúng chỉ định – đảm bảo vô khuẩn.
Phương châm của Lương Y Xuân Trần: "Xác định đúng huyệt — vô khuẩn tuyệt đối — chích nhẹ, đủ, an toàn."
Trước mỗi lần chích, bạn kiểm lại 7 điểm sau:
- Đúng người, rõ mục tiêu: biết mình đang làm cho ai và làm để đạt điều gì.
- Đúng vị trí: chọn chỗ hợp với tình trạng của người đó.
- Đúng kỹ thuật: thao tác chuẩn, không chích quá sâu.
- Máu vừa đủ: nặn nhiều không làm tốt hơn mà chỉ khiến người bệnh mất máu không cần thiết (đọc thêm chuyện "máu độc").
- Vô khuẩn: dụng cụ và quy trình phải sạch, giữ đúng nguyên tắc một kim – một người bệnh. Xem thêm về kim chích lể.
- Theo dõi: để ý người bệnh trong lúc chích và cả sau khi chích.
- Sẵn cách xử trí: chuẩn bị trước phải làm gì nếu người bệnh có phản ứng bất lợi.
Chích lể có thể đi chung với các phương pháp YHCT khác nếu có chỉ định chuyên môn. Cách thường làm là giải cơ trước, chích xong thì giác hơi ngay tại chỗ vừa chích, thường trong khoảng 5–10 phút.
Vì sao phải học chích lể bài bản, không tự học qua vài video?
Nhìn qua chừng đó khâu, bạn sẽ thấy vì sao chích lể không phải mẹo để xem vài clip rồi về làm theo ý mình. Nó dùng kim và làm chảy máu. Trong một video bài giảng của Lương Y Xuân Trần, Lương Y kể nhiều người "học lóm" làm theo mà không ra kết quả, vì họ chỉ thấy cái chích chứ không biết phần giải cơ làm trước đó. Lương Y nói gọn: "Mọi người đi học mới biết được tôi làm cái gì." Nếu bạn đang tìm "học chích lể ở đâu", hãy biết trước rằng một lớp học đàng hoàng phải giúp bạn có ít nhất 5 năng lực dưới đây.
- Hiểu cơ sở lý luận. Bạn cần biết chích lể dựa trên nguyên tắc nào của YHCT, và giải thích được vì sao ca trước mặt hợp với chích lể mà không hợp với cách khác.
- Biết nhận định người bệnh. Hai người than cùng một kiểu đau chưa chắc đã làm giống nhau. Nhìn đúng người, đúng thể bệnh ngay từ đầu thì bạn tránh được chỉ định sai, và ca làm cũng an toàn hơn.
- Nắm vị trí và kỹ thuật. Phần này gồm cách cầm dụng cụ, độ sâu, từng thao tác và cách kiểm soát chảy máu. Dù đã làm tới ca thứ bao nhiêu, bạn cũng không được bỏ bước xác định huyệt chỉ vì thấy mình "quen tay".
- Biết chống chỉ định và những ca cần thận trọng. Biết chích thì chưa đủ để gọi là có nghề. Người có nghề phải nhận ra ca nào cần dừng tay và không làm. Bạn đọc thêm 4 trường hợp không nên chích lể.
- Biết xử trí phản ứng bất lợi. Đang chích, người bệnh có thể chóng mặt, vã mồ hôi, choáng, sắp ngất, hoặc bị chảy máu lâu không cầm. Bạn phải biết làm gì ngay lúc đó, nên trong giờ thực hành, chuyện an toàn luôn được tập trước tiên.
Chương trình Chích Lể do Lương Y Xuân Trần trực tiếp đứng lớp dạy theo đúng thứ tự đó: an toàn học trước, kỹ thuật học sau.
Trên kênh YouTube, Lương Y có một video bài giảng về bước mà người mới học hay bỏ qua khi xử lý cổ vai gáy:
Ai không nên tự ý chích lể? Tai biến khi chích có thể gặp
Chích lể thường được xem là một thủ thuật nhỏ. Nhỏ nhưng vẫn có xâm lấn, nên chích sai người hay làm sai quy trình thì vẫn có thể gây tai biến khi chích. Trước khi cầm kim, bạn cần biết trường hợp nào phải cân nhắc kỹ và chuyện gì có thể xảy ra.
| Cần thận trọng / không tự ý chích | Tai biến khi chích có thể gặp |
|---|---|
| Người đang suy nhược hoặc thiếu máu | Chóng mặt |
| Người lớn tuổi có thể trạng yếu | Vã mồ hôi |
| Người bị rối loạn đông máu | Choáng, sắp ngất hoặc ngất |
| Người dễ choáng, dễ ngất | Chảy máu kéo dài |
| Người đang uống thuốc có ảnh hưởng tới đông máu | Bầm tím, tụ máu |
| Phụ nữ đang mang thai mà chưa được đánh giá, chỉ định phù hợp | Nhiễm trùng nếu không bảo đảm vô khuẩn |
| Người đang nhiễm trùng, hoặc da ngay chỗ định chích đang bị tổn thương | Bỏng da khi phối hợp giác lửa |
Bảng này chỉ để bạn tham khảo, không thay được việc đánh giá chuyên môn, vì mỗi người cần được xem xét riêng. Giáo trình nêu 4 chống chỉ định chính: rối loạn đông máu, đang có thai, vùng da nhiễm khuẩn và người quá suy nhược. Bạn xem kỹ hơn ở bài 4 trường hợp không nên chích lể.
Tai biến khi chích lể có thể gặp là gì, phòng ra sao?
Người học cần nhận ra thật sớm lúc người bệnh sắp ngất. Dấu hiệu là da tái nhợt, vã mồ hôi lạnh, mạch nhanh và nhỏ, thường liên quan tới cơ chế cường phế vị. Thấy các dấu hiệu đó thì ngừng chích ngay và xử trí theo quy trình cấp cứu ban đầu. Cách nhận biết từng bước có ở bài dấu hiệu sắp ngất khi chích lể. Các tai biến khi chích đều phòng được nếu bạn làm đúng quy trình, bài chích lể có nguy hiểm không nói rõ hơn phần này.
Chích lể để lại vết trên da, nên vô khuẩn là chuyện sống còn chứ không phải bước làm cho có. Người làm phải được dạy kỹ về vệ sinh tay, dụng cụ, quy trình vô khuẩn, cách xử lý vật sắc nhọn và theo dõi người bệnh sau khi chích. Những việc phải thành thói quen:
- Rửa tay trước và sau khi làm.
- Đeo găng tay khi có nguy cơ dính máu.
- Kim dùng xong bỏ ngay vào hộp kháng thủng.
- Bông gạc dính máu xử lý như chất thải lây nhiễm.
- Giữ đúng nguyên tắc Một kim – một người bệnh.
- Theo dõi sắc mặt và mạch của người bệnh trong lúc làm và sau khi chích lể.
Học chích lể (trích lể) cần học những gì, theo lộ trình nào?
Tất cả những phần trên ghép lại chính là câu trả lời cho "học chích lể cần học những gì". Nếu bạn chỉ muốn biết chích lể là gì thì đọc vài bài là đủ. Còn nếu muốn đem nó vào chuyên môn và làm được trên người thật, bạn cần một chương trình dạy cả lý thuyết lẫn thực hành.
Một lộ trình đàng hoàng đi qua 9 chặng theo thứ tự:
Lý luận → Nhận định → Chỉ định → Vị trí → Kỹ thuật → Vô khuẩn → Thực hành → Theo dõi → Xử trí phản ứng bất lợi
Học đủ 9 chặng này thì bạn mới không còn dừng ở mức "biết về chích lể" mà đã được đào tạo bài bản, có hệ thống.
Chương trình do Lương Y Xuân Trần giảng dạy gồm 2 phần, học theo thứ tự:
| Phần | Học gì | Ghi chú |
|---|---|---|
| Môn 01: Kiến thức cơ sở về YHCT và an toàn trong chích lể | Kinh lạc, huyệt vị; chỉ định và chống chỉ định; vô khuẩn, phòng ngừa chuẩn; vệ sinh tay, phương tiện phòng hộ; xử lý vật sắc nhọn và chất thải | Môn bắt buộc, phải học xong trước Mô đun 02 |
| Mô đun 02: Kỹ thuật chích lể | Chích đầu ngón tay, vùng gáy – vai, thái dương; phối hợp giác hơi; theo dõi người bệnh; xử trí tai biến khi chích; xử lý dụng cụ, chất thải | Mô đun thực hành nghề, học sau Môn 01 |
Người mới bắt đầu cũng học đúng thứ tự này và không được bỏ qua phần an toàn để cầm kim trước.
Nếu chưa sắp xếp được lịch lên lớp, bạn có thể bắt đầu với khóa online Chích Lể Chuyên Sâu. Khóa có 20 bài video: Phần A là nền tảng an toàn – vô trùng, Phần B là chích lể theo từng vấn đề. Nếu muốn có tài liệu để tra cứu, bạn đọc thêm sách Phác Đồ Chích Lể – Xuân Trần.
Học chích lể ở đâu? 7 câu nên hỏi trước khi chọn lớp
Lớp dạy chích lể thì không hiếm, chỗ nào chỉ cách cầm kim cũng có. Cái bạn cần tìm là nơi dạy đúng lộ trình ở trên: học lý luận trước, nắm an toàn cho chắc, rồi mới luyện tay nghề. Trước khi đóng tiền, bạn hỏi thẳng nơi đó 7 câu này:
- Khóa học gồm những nội dung gì, và học theo thứ tự nào?
- Có dạy lý luận YHCT như kinh lạc, huyệt vị không, hay chỉ dạy thao tác?
- Có buổi thực hành trên người, có người hướng dẫn kèm trực tiếp không?
- Người đứng lớp có chuyên môn không, và có đang làm nghề thật mỗi ngày không?
- Có dạy chống chỉ định, quy trình an toàn và vô khuẩn không?
- Nếu người bệnh chóng mặt, vã mồ hôi hay sắp ngất ngay lúc đang chích thì có dạy cách xử trí không?
- Học xong rồi bạn được hỗ trợ tiếp như thế nào?
Câu 5 và câu 6 là quan trọng nhất. Nơi nào trả lời hai câu này qua loa thì bạn nên cân nhắc lại.
Để bạn có cái mà so sánh: Lương Y Trần Thị Hồng Xuân đã làm nghề Đông y hơn 10 năm và đào tạo hàng trăm học viên ở cả miền Nam lẫn miền Bắc. Lương Y trực tiếp đứng lớp, tự biên soạn bài giảng và quay toàn bộ video của chương trình. Lớp trực tiếp có ở hai nơi: Bình Dương/TP.HCM, tại Cơ sở Chăm Sóc Sức Khỏe Hồng Xuân (40 Đường số 1, KDC Hiệp Thành 3, P. Phú Lợi), và Hà Nội (Hoàng Mai). Chi tiết từng nơi có ở bài lớp TP.HCM – Bình Dương và bài lớp Hà Nội. Muốn so kỹ các hình thức học thì bạn đọc thêm bài học chích lể ở đâu.
Trước khi quyết định, bạn có thể xem chương trình khóa Chích Lể hoặc học thử 12 bài miễn phí. Muốn hỏi lịch khai giảng thì nhắn Zalo trợ lý: 0327 668 134.
Muốn xem thêm bài giảng và lịch lớp, bạn theo dõi Lương Y Xuân Trần trên kênh YouTube Xuân Trần và Facebook Xuân Trần.
Câu hỏi thường gặp về học chích lể
Học chích lể có khó không?
Độ khó tùy vào nền tảng của bạn và chương trình bạn chọn. Người mới phải học cùng lúc lý luận, cách nhận định người bệnh, vị trí, kỹ thuật và an toàn, chứ không chỉ học mỗi động tác chích. Phần khó nhất thật ra không nằm ở tay nghề mà ở chỗ giữ kỷ luật an toàn trong từng lần chích.
Có thể tự học chích lể tại nhà không?
Không nên. Chích lể dùng kim và làm tổn thương da. Chưa được đào tạo và hướng dẫn trực tiếp thì bạn đừng tự chích lên người, vì có thể gây chảy máu, nhiễm trùng, choáng hoặc sắp ngất. Đọc sách, xem video để hiểu nguyên lý thì được, còn cầm kim là chuyện khác.
Học chích lể có cần biết Y học cổ truyền không?
Có nền YHCT thì học dễ hơn nhiều, vì bạn sẽ nắm được lý luận, biết nhận định thể bệnh và hiểu vì sao chọn phương pháp này mà không chọn phương pháp khác. Yêu cầu cụ thể thì tùy từng chương trình và phạm vi hành nghề. Trong chương trình của Lương Y Xuân Trần, Môn 01 "Kiến thức cơ sở về YHCT và an toàn trong chích lể" là môn bắt buộc học trước, nên người chưa biết gì vẫn bắt đầu được.
Chích lể có phải bệnh gì cũng dùng được không?
Không. Đây không phải cách dùng chung cho mọi kiểu đau hay mọi bệnh, mà phải xét tình trạng của từng người. Có những trường hợp không thuộc chỉ định, như sốt xuất huyết nặng, ung thư giai đoạn cuối, suy tim nặng. Cũng có những trường hợp chống chỉ định, như rối loạn đông máu hay đang mang thai. Bạn xem thêm ở bài chích lể chữa bệnh gì.
Học chích lể có cần thực hành không?
Có, và phải có người có chuyên môn kèm bên cạnh. Có thực hành thì bạn mới nắm được vị trí, thao tác, vô khuẩn và cách theo dõi người bệnh. Ở lớp, học viên đeo găng và làm dưới sự hướng dẫn trực tiếp của giảng viên. Trong video bài giảng của Lương Y Xuân Trần quay một buổi thực hành, Lương Y đứng cạnh sửa tay từng học viên về lực, hướng lướt và tư thế đứng, nhưng để học viên tự tay làm chứ không làm thay cả buổi: "Phải để cho các chị làm."
Học chích lể, học chích lễ và học trích lể có khác nhau không?
Không khác. Ba tên gọi đều chỉ cùng một kỹ thuật và học cùng một nội dung. Bạn đọc thêm ở bài chích lể, chích lễ hay trích lể.
Học chích lể bao nhiêu tiền, có chứng chỉ không?
Khóa online "Chích Lể Chuyên Sâu" đang có học phí ưu đãi 1.868.000đ (giá gốc 3.868.000đ). Lớp nghề trực tiếp ở Sài Gòn/Bình Dương là 6.800.000đ, ở Hà Nội là 7.800.000đ. Học viên lớp nghề được hỗ trợ học chứng chỉ hệ cao đẳng, có phôi gốc; phí chứng chỉ tính riêng, không nằm trong học phí. Theo Facebook Xuân Trần, tháng 9/2026 lớp thi chứng chỉ Chích Lể đã diễn ra ở Hà Nội rồi tới Sài Gòn, và tháng 10/2026 Lương Y thông báo hỗ trợ anh chị em làm nghề đăng ký học – thi chứng chỉ Chích Lể, An toàn y tế tại TP. Đà Nẵng. Bài học chích lể ở đâu có bảng so sánh chi tiết.
Học chích lể online có được không?
Được, nhưng online chỉ lo được phần hiểu và phần nhìn. Khóa online có 20 bài video: Phần A là nền tảng an toàn và vô trùng, Phần B đi theo từng vấn đề. Muốn cầm kim trên người thật thì bạn vẫn phải thực hành có người hướng dẫn trực tiếp. Xem chương trình ở khóa Chích Lể Chuyên Sâu.
Học chích lể ở TP.HCM, Bình Dương, Hà Nội ở đâu?
Lớp trực tiếp có ở Bình Dương/TP.HCM, tại Cơ sở Chăm Sóc Sức Khỏe Hồng Xuân (40 Đường số 1, KDC Hiệp Thành 3, P. Phú Lợi, TP.HCM), và ở Hà Nội (Hoàng Mai). Bạn hỏi lịch khai giảng qua Zalo trợ lý 0327 668 134. Thông tin từng nơi có ở bài chích lể TP.HCM – Bình Dương và bài học chích lể ở Hà Nội.
Kim chích lể có dùng lại được không, có lây bệnh không?
Không bao giờ dùng lại. Nguyên tắc là "Một kim – một người bệnh": kim vô khuẩn chỉ dùng một lần, đã rửa hay lau cồn cũng không được dùng tiếp. Bệnh lây chủ yếu qua máu, dịch và vật sắc nhọn, nên phải vệ sinh tay, đeo găng và bỏ kim vào hộp kháng thủng ngay sau khi dùng. Đọc thêm bài một kim – một người bệnh và bài kim chích lể, kim tam lăng.
Đang chích mà người bệnh chóng mặt, vã mồ hôi thì xử lý sao?
Ngừng chích ngay. Da tái, mồ hôi lạnh, mạch nhanh và nhỏ là dấu hiệu sắp ngất. Sau đó xử trí theo quy trình cấp cứu ban đầu, nếu nặng thì đưa người bệnh tới cơ sở y tế. Phần này bắt buộc phải học trước khi cầm kim, bạn xem ở bài dấu hiệu sắp ngất khi chích lể.
Kỹ thuật viên massage, spa học chích lể để làm thêm được không?
Kỹ thuật viên là nhóm học viên hay gặp ở lớp, vì chích lể thường được làm cùng giải cơ và giác hơi. Có điều, người làm phải tuân thủ quy chế chuyên môn, phạm vi hành nghề và đạo đức nghề nghiệp. Bạn đọc thêm bài chích lể cho kỹ thuật viên massage.
Có học thử chích lể miễn phí trước khi đăng ký không?
Có. Lương Y Xuân Trần đang chia sẻ miễn phí hơn 60 video bài giảng trên kênh YouTube Xuân Trần. Trong đó có 12 bài chọn lọc, mỗi bài một vùng, được gom sẵn ở trang Quà tặng để bạn học thử.
Kết luận: Học chích lể cần đúng phương pháp, đúng chuyên môn
Học chích lể không phải chỉ học cầm kim lấy máu. Bạn phải học đủ các bước: lý luận YHCT, chỉ định, chống chỉ định, chọn vị trí, kỹ thuật, vô khuẩn và cách xử trí phản ứng bất lợi khi chích. Chọn đúng trường hợp và làm đúng kỹ thuật thì đây là phương pháp hỗ trợ có ích trong một số trường hợp. Còn tự ý làm hay lạm dụng thì chỉ rước thêm rủi ro, mà rủi ro đó hoàn toàn tránh được.
Một kim – một người bệnh.
Trước khi quyết định, bạn có thể xem chương trình ở khóa Chích Lể Chuyên Sâu hoặc nhắn Zalo trợ lý 0327 668 134 để hỏi thêm.
Lưu ý: Bài viết chỉ nhằm chia sẻ kiến thức về Y học cổ truyền, không dùng thay cho việc thăm khám hay chỉ định điều trị. Chích lể nên do người có chuyên môn thực hiện, trong điều kiện bảo đảm an toàn.