Một bộ dụng cụ chích lể đúng chuẩn có 6 món bắt buộc: kim vô khuẩn dùng một lần, bông tẩm cồn 70° dùng một lần, găng tay, hộp kháng thủng chống rò rỉ, túi hoặc thùng gom chất thải lây nhiễm, và nước muối sinh lý. Lược sừng, dầu xoa bóp, cốc giác hơi là đồ hỗ trợ. Có thì tiện, chưa có vẫn làm đúng quy trình được.
Bộ bạn định mua chỉ có vài cây kim với miếng bông? Vậy là mới đủ cho mũi kim, chưa đủ cho trọn quy trình: sát khuẩn, chích, gom kim, gom bông gạc dính máu.
Bộ dụng cụ chích lể đúng chuẩn gồm những món nào?
Bạn dò bảng dưới đây xem bộ của mình còn thiếu món nào:
| Món | Dùng ở bước nào | Bắt buộc hay hỗ trợ | Lỗi hay gặp |
|---|---|---|---|
| Kim vô khuẩn, dùng một lần (sẵn 2–3 cây) | Lúc chích | Bắt buộc | Rửa hoặc lau cồn rồi dùng lại |
| Bông tẩm cồn 70°, dùng một lần | Sát khuẩn da | Bắt buộc | Chích khi cồn chưa khô. Đúng là lau vòng xoáy từ tâm ra ngoài, chờ khô hẳn |
| Găng tay | Khi có nguy cơ dính máu, dịch | Bắt buộc | Đeo găng rồi bỏ qua rửa tay. Trước và sau khi chích đều phải vệ sinh tay |
| Hộp kháng thủng, chống rò rỉ | Ngay sau khi rút kim | Bắt buộc | Đặt kim tạm xuống bàn |
| Túi hoặc thùng chất thải lây nhiễm | Gom bông gạc dính máu | Bắt buộc | Bỏ chung với rác thường |
| Nước muối sinh lý | Sau khi lau huyết | Bắt buộc | Lau huyết xong là thôi, không rửa lại |
| Lược sừng, dầu xoa bóp | Giải cơ trước khi chích | Hỗ trợ | Tưởng phải có mới chích được |
| Cốc giác hơi | Giác phối hợp | Hỗ trợ | Dùng lại mà không khử khuẩn đúng quy trình |
Vì sao phải sẵn 2–3 cây kim cho một người? Sách "Phác Đồ Chích Lể – Xuân Trần", ở bài nguyên tắc an toàn, dặn rõ: kim bị lụt (cùn), hay rơi chạm sàn, chạm giường, chạm tay không đeo găng thì thay kim mới ngay. Dụng cụ cũng phải sẵn sàng, ngăn nắp trước khi chạm kim.
Trên video bài giảng, Lương Y cũng dặn y như vậy. Theo video bài giảng của Lương Y Xuân Trần về quy trình vai gáy cho dân văn phòng, người làm đeo găng cả hai tay, kim cong là thay kim mới, kim xài rồi bỏ vào chai đựng riêng. Làm theo nhóm thì kim không trao tay nhau, để khỏi đâm trúng người kế bên. Còn trong video bài giảng của Lương Y Xuân Trần về chích lể đau lưng, Lương Y nhắc đeo găng suốt buổi, không tháo ra giữa chừng, vì găng là để bảo vệ chính người làm.
Món nhìn thì phụ mà không được thiếu là hộp kháng thủng. Giả sử kim chích xong đặt tạm xuống bàn, lát sau người dọn lỡ tay đụng phải. Trong khi đó máu, dịch sinh học và vật sắc nhọn lại chính là các đường lây nhiễm chính. Vì vậy trong lớp của Lương Y Xuân Trần, phần xử lý dụng cụ, vật sắc nhọn và chất thải nằm trong môn an toàn bắt buộc, phải học trước khi cầm kim thực hành.
Nhận biết bộ dụng cụ chích lễ trôi nổi trước khi mua
Mua trên mạng không cầm lên xem tận tay được, nên bạn rà mấy dấu hiệu dưới đây. Dính một cái là bỏ qua luôn:
- Kim để rời, không có bao riêng. Kim đúng chuẩn là kim vô khuẩn, đóng gói sẵn, xé bao ngay trước khi chích, dùng một lần.
- Bao kim rách, hở. Bao đã hở thì kim không còn chắc là vô khuẩn nữa.
- Quảng cáo kim "dùng lại được". Câu này đi ngược nguyên tắc nghề. Kim đã chích thì không dùng lại, rửa hay lau cồn rồi cũng vậy.
- Trong bộ chỉ có kim. Thiếu bông, cồn sát khuẩn và găng tay thì chưa đủ cho một lần làm an toàn.
Đồ sát khuẩn cũng phải coi kỹ nguồn mua. Trong video bài giảng của Lương Y Xuân Trần về những bước người mới hay bỏ qua khi làm cổ vai gáy, Lương Y cảnh báo hiện có nhiều cồn giả. Bản thân Lương Y dùng dung dịch sát khuẩn không phải cồn, lau không rát, không buốt, và chỉ chỗ cho học viên tự mua chứ không bán. Cách lau cũng có luật: xé bông vừa đủ, xịt sát khuẩn lên bông rồi lau một chiều, không chà qua chà lại, vì chà qua lại thì vi khuẩn quay về đúng chỗ vừa lau.
Người làm nghề thuộc lòng nguyên tắc "Một kim – một người bệnh" để phòng lây nhiễm chéo qua đường máu. Dụng cụ không bảo đảm còn là nguyên nhân gây nhiễm khuẩn tại chỗ, một tai biến khi chích mà làm đúng quy trình thì tránh được (chích lể có nguy hiểm không). Ngay từ buổi đầu, Lương Y Xuân Trần đã dạy phương châm "Xác định đúng huyệt — vô khuẩn tuyệt đối — chích nhẹ, đủ, an toàn."
Chọn loại kim nào thì bạn xem bài kim chích lể, kim tam lăng; quy trình vô khuẩn đầy đủ nằm ở bài "Một kim – một người bệnh".
Lược sừng, cốc giác hơi, dầu xoa bóp: dụng cụ trích lể đi kèm có cần mua không?
Chưa cần mua ngay. Ba món này chỉ phục vụ hai khâu đứng trước và sau mũi kim: giải cơ và giác hơi phối hợp. Không có lược vẫn chích được, còn thiếu kim vô khuẩn hay hộp kháng thủng thì không.
Học tới khâu nào thì mua món của khâu đó:
- Lược sừng trâu già dùng ở khâu giải cơ. Người làm miết vùng cổ vai gáy và lưng trước khi chích lể. Lược ít tiếp xúc da nên cơ nhả nhanh. Vì sao phải giải cơ trước thì có bài giải cơ trước khi chích lể.
- Dầu xoa bóp cũng thuộc khâu giải cơ, dùng để xoa bóp những vùng đang mỏi cứng.
- Bộ cốc giác hơi dùng ở khâu giác hơi phối hợp, làm sau khi chích, thường 5–10 phút. Giác bằng lửa phải đề phòng bỏng da, nên người mới học hợp với loại cốc không dùng lửa, an toàn và dễ vệ sinh hơn. Ống giác dùng lại phải khử khuẩn đúng quy trình. Thứ tự chích trước, giác sau được giải thích kỹ trong bài chích lể giác hơi.
Ai cũng cầm được cây lược, cái phải học là miết vùng nào, lực bao nhiêu, lúc nào dừng. Ngay cây lược cũng chia phần rõ ràng: theo video bài giảng của Lương Y Xuân Trần, sống lưng, đầu, chân (đuôi) và răng lược mỗi phần dùng cho một vùng riêng như đầu, chẩm gáy, cổ, tay. Lương Y xài lược để có thế, đỡ tốn lực, hạn chế tay chạm trực tiếp vào khách, giữ sức cho người làm theo nghề được lâu. Lương Y Xuân Trần có video bài giảng về giải cơ bằng lược sừng trên kênh YouTube Xuân Trần, nơi Lương Y chia sẻ miễn phí hơn 60 video:
Có đủ dụng cụ rồi, đã tự chích lể được chưa?
Chưa đâu bạn. Nhiều người nghĩ cứ chích chỗ nào đau rồi nặn máu ra là xong. Không phải vậy. Mỗi huyệt có vị trí định khu riêng, phải xác định cho chính xác. Không chích thử một vùng bất kỳ, cũng không để người bệnh tự chỉ chỗ. Lý do không nên tự làm có đủ trong bài tự chích lể tại nhà được không.
Có những người không được chích, dụng cụ tốt cỡ nào cũng vậy: người rối loạn đông máu, phụ nữ có thai, người có vùng da đang nhiễm khuẩn và người quá suy nhược (4 trường hợp tuyệt đối không chích lể). Trong suốt lúc làm, người đã được đào tạo phải để ý sắc mặt, mạch, hỏi người bệnh có chóng mặt, hoa mắt hay vã mồ hôi không. Thấy da tái nhợt, mồ hôi lạnh, mạch nhanh nhỏ là phải ngừng ngay (dấu hiệu sắp ngất khi chích lể).
Vì vậy kim chích lể chỉ nên dùng khi đã được hướng dẫn kỹ thuật và vô trùng (học chích lể ở đâu). Chích lể chỉ là phương pháp hỗ trợ, không thay thế chẩn đoán và điều trị của bác sĩ. Gặp triệu chứng nặng thì bạn đưa người bệnh tới cơ sở y tế, đừng lấy kim ra thử.
Mua dụng cụ chích lể ở đâu, giá bao nhiêu?
Bạn mua ở trang Sách & dụng cụ của Chích Lể. Trên đó chỉ có những món Lương Y Trần Thị Hồng Xuân (Xuân Trần) dùng hằng ngày tại lớp và tại Cơ sở Chăm Sóc Sức Khỏe Hồng Xuân (40 Đường số 1, KDC Hiệp Thành 3, P. Phú Lợi, TP.HCM). Lương Y có hơn 10 năm làm nghề Đông y, đã đào tạo hàng trăm học viên ở các lớp miền Nam lẫn miền Bắc.
| Món | Giá | Ghi chú |
|---|---|---|
| Sách "Phác Đồ Chích Lể – Xuân Trần" | 375.000đ | 145 trang A5. Gồm phác đồ cổ truyền Việt Nam và kinh nghiệm ứng dụng của Lương Y, dành cho người đã nắm căn bản. Xem giới thiệu sách |
| Lược sừng trâu già | 900.000đ | Giải cơ cổ vai gáy, lưng trước khi chích. Tặng video hướng dẫn dùng lược cho từng vùng |
| Bộ cốc giác hơi không dùng lửa | 439.000đ | Tặng hướng dẫn vị trí và thời gian giác |
| Dầu xoa bóp | 229.000đ | Dùng khi giải cơ. Tặng hướng dẫn dùng dầu cho từng vùng |
| Cao đắp giải hàn (combo 4 hộp) | 2.000.000đ | Cho người làm nghề, đắp sau trị liệu |
| Bộ kim chích lể vô trùng | Liên hệ Zalo | Kim dùng một lần, kèm bông, cồn sát khuẩn và găng tay. Đúng loại học viên được hướng dẫn trong khóa |
Hộp kháng thủng thì trang không bán. Món này bạn tự sắm thêm, vì kim xài xong phải bỏ vào hộp ngay.
Đặt hàng: bấm Đặt mua trên trang dụng cụ, điền địa chỉ, nhận hàng rồi trả tiền hoặc chuyển khoản. Đơn nào cũng kèm email hướng dẫn dùng đúng, an toàn cho từng dụng cụ. Cần hỏi thêm thì nhắn Zalo trợ lý 0327 668 134.
Nếu bạn chưa học: khoan mua kim. Môn 01 trong chương trình đào tạo dạy vô khuẩn, phòng ngừa chuẩn, cách xử lý vật sắc nhọn và chất thải, học trước rồi mới tới Mô đun 02 kỹ thuật. Học online thì bạn bắt đầu từ Phần A (nền tảng an toàn – vô trùng) của Khóa Chích Lể Chuyên Sâu, học phí ưu đãi 1.868.000đ. Muốn được cầm tay chỉ việc thì có lớp trực tiếp ở Sài Gòn/Bình Dương (6.800.000đ) và Hà Nội, khu Hoàng Mai (7.800.000đ). Muốn xem thử Lương Y dạy ra sao thì ghé trang quà tặng.
Muốn xem thêm bài giảng và lịch lớp, bạn theo dõi Lương Y Xuân Trần trên kênh YouTube Xuân Trần và Facebook Xuân Trần.
Câu hỏi thường gặp
Bộ dụng cụ chích lể tối thiểu cần những gì?
Sáu món bắt buộc: kim vô khuẩn dùng một lần, bông tẩm cồn 70°, găng tay, hộp kháng thủng, túi gom chất thải lây nhiễm và nước muối sinh lý. Thiếu lược, dầu hay cốc giác vẫn chích được; thiếu một món bắt buộc thì không chích.
Mua dụng cụ chích lễ trên mạng có an toàn không?
Mua được, nhưng nhận hàng rồi phải kiểm tra lại: kim vô khuẩn, còn nguyên bao, dùng một lần. Kim rời, bao rách hay quảng cáo "dùng lại được" thì bạn đừng lấy.
Ống giác có dùng lại được không?
Ống giác dùng lại được nếu khử khuẩn đúng quy trình sau mỗi lần dùng. Kim thì không bao giờ.
Chưa học có nên mua bộ dụng cụ trích lể về làm không?
Không nên. Bạn học Phần A (nền tảng an toàn – vô trùng) của Khóa Chích Lể Chuyên Sâu trước, sau đó mới sắm đồ. Đã học rồi thì dò lại bảng đầu bài và nhắn Zalo trợ lý 0327 668 134 hỏi giá bộ kim vô trùng.
Dụng cụ đúng chuẩn chỉ lo được một nửa. Nửa còn lại là bàn tay đã được dạy bài bản: an toàn học trước, kỹ thuật học sau. Một kim – một người bệnh.
